Oblicz maksymalną dopuszczalną stopę odsetek wynikających z czynności prawnej zgodnie z art. 359 §2 i §2¹ Kodeksu cywilnego (Dz.U. 2024 poz. 1061). Odsetki maksymalne = 2 × odsetki ustawowe = 2 × (stopa NBP + 3,5 pp).
Podstawa prawna
- art. 359 §2 i §2¹ Kodeks cywilny (Dz.U. 2024 poz. 1061) ↗
Obowiązuje od: 1. 1. 2026
Odsetki maksymalne — ochrona przed lichwą
Art. 359 §2¹ Kodeksu cywilnego (Dz.U. 2024 poz. 1061) wprowadza górny limit odsetek wynikających z czynności prawnej. Mechanizm chroni dłużników przed lichwiarzami: żadna umowa nie może skutecznie zastrzec wyższych odsetek.
Odsetki ustawowe = stopa referencyjna NBP + 3,5 pp.Odsetki maksymalne = 2 × odsetki ustawowe. Przy stopie referencyjnej 5,75%: ustawowe = 9,25%, maksymalne = 18,5% rocznie.
Automatyczne zastąpienie
Jeśli umowa przewiduje wyższe odsetki, art. 359 §2² automatycznie zastępuje je odsetkami maksymalnymi. Dłużnik nie musi nic robić — nieważna jest tylko nadwyżka.
Odsetki ustawowe za opóźnienie
Odrębnym zagadnieniem są odsetki ustawowe za opóźnienie (art. 481 KC) = stopa NBP + 5,5 pp. Odsetki maksymalne za opóźnienie = 2 × odsetki za opóźnienie.
Często zadawane pytania — odsetki maksymalne
Jakie są odsetki maksymalne w 2026 roku?
Odsetki maksymalne = dwukrotność odsetek ustawowych = 2 × (stopa referencyjna NBP + 3,5 pp). Przy stopie referencyjnej 5,75% odsetki ustawowe wynoszą 9,25%, a odsetki maksymalne 18,5% w skali roku.
Co to są odsetki ustawowe a co odsetki kapitałowe?
Odsetki ustawowe (art. 359 §2 KC) to odsetki należne z mocy samego prawa, gdy strony w umowie nie określiły innej stopy. Odsetki kapitałowe to odsetki za korzystanie z cudzego kapitału (np. przy pożyczce), które nie mogą przekroczyć odsetek maksymalnych z art. 359 §2¹.
Co się dzieje, gdy umowa przewiduje wyższe odsetki?
Zastrzeżenie odsetek wyższych niż maksymalne jest nieważne w zakresie nadwyżki — zamiast nich stosuje się odsetki maksymalne. Art. 359 §2² KC chroni dłużnika: płaci co najwyżej odsetki maksymalne, nawet jeśli umowa zastrzegła więcej.
Jaka jest stopa referencyjna NBP w 2026 roku?
Stopa referencyjna NBP jest ustalana przez Radę Polityki Pieniężnej i może się zmieniać. Na początku 2026 roku wynosiła 5,75%. Kalkulator pozwala wpisać aktualną stopę NBP i obliczyć limity odsetek.
Czy odsetki maksymalne dotyczą pożyczek między osobami fizycznymi?
Tak. Ograniczenie z art. 359 §2¹ KC dotyczy każdej czynności prawnej, w tym pożyczek udzielanych przez osoby prywatne. Nawet pożyczka od rodziny nie może być oprocentowana powyżej limitu odsetek maksymalnych.