Oblicz opłatę adiacencką — świadczenie należne gminie od właścicieli nieruchomości wydzielonych w wyniku scalenia i podziału. Maksymalnie 50% wzrostu wartości nieruchomości, stawka ustalana przez radę gminy.
Podstawa prawna
- art. 107 ustawa o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2024 poz. 1145) ↗
Obowiązuje od: 1. 1. 2025
Opłata adiacencka — co warto wiedzieć?
Scalenie i podział nieruchomości to procedura administracyjno-techniczna polegająca na połączeniu wielu分散nych działek w jeden kompleks, a następnie podziale go na nowe, lepiej ukształtowane działki. Procedura ta jest realizowana na wniosek właścicieli lub z urzędu i służy poprawie struktury agrarnej oraz efektywności gospodarowania ziemią. Gmina ponosi koszty zagospodarowania terenu, w tym budowy dróg, kanalizacji i sieci energetycznych, co podnosi wartość nowych działek.
Charakter opłaty adiacenckiej
Opłata adiacencka ma charakter świadczenia publicznoprawnego na rzecz gminy. Jest wyrazem zasady sprawiedliwości redistrybucyjnej — skoro scalenie zwiększa wartość nieruchomości, a koszty ponosi gmina, słuszne jest, że część tego przyrostu wraca do budżetu gminy. Ustawa ogranicza wysokość opłaty do 50% wzrostu wartości, co oznacza, że użytkownik zachowuje połowę korzyści wynikającej z podniesienia wartości gruntu.
Kto ustala wysokość stawki
Rada gminy ma kompetencję do ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej w uchwale o scaleniu i podziale nieruchomości. Może to być stawka maksymalna (50%) lub dowolna niższa, a także stawka zróżnicowana dla poszczególnych części obszaru scalenia. W przypadku braku ugody między właścicielem a gminą, termin i sposób zapłaty rozstrzyga rada gminy w drodze uchwały.
Terminy i sposób zapłaty
Szczegóły dotyczące terminów i sposobu wnoszenia opłat adiacenckich ustala wójt, burmistrz albo prezydent miasta w drodze ugody z osobami zobowiązanymi do zapłaty. Ugoda jest podpisywana przez strony w formie protokołu uzgodnień. Jeśli do ugody nie dojdzie, rozstrzygnięcie podejmuje rada gminy, przy czym termin nie może być krótszy niż termin wybudowania urządzeń infrastruktury technicznej.
Zasady obliczania wzrostu wartości
Przy obliczaniu wzrostu wartości nieruchomości należy pamiętać o wyłączeniu z wyceny wartości urządzeń, drzew i krzewów, za które wypłacono odszkodowanie w ramach scalenia. Ma to zapobiec sztucznemu zawyżaniu wartości dotychczas posiadanych nieruchomości poprzez wliczenie elementów, które fizycznie już nie istnieją lub za które właściciel otrzymał już rekompensatę.
Często zadawane pytania — opłata adiacencka
Czym jest opłata adiacencka?
Opłata adiacencka to świadczenie pieniężne wnoszone na rzecz gminy przez osoby, które otrzymały nowe nieruchomości wydzielone w wyniku scalenia i podziału. Jest to rekompensata za wzrost wartości nieruchomości spowodowany pracami scaleniowymi i podziałem realizowanymi ze środków publicznych.
Kiedy powstaje obowiązek wniesienia opłaty adiacenckiej?
Obowiązek wniesienia opłaty adiacenckiej powstaje z chwilą otrzymania nowych nieruchomości wydzielonych w wyniku scalenia i podziału. Jest to związane z faktem, że wartość nowych działek jest zazwyczaj wyższa niż wartość wcześniej posiadanych nieruchomości — ze względu na wybudowaną infrastrukturę techniczną i uregulowanie gruntu.
Czy rada gminy może obniżyć stawkę opłaty adiacenckiej poniżej 50%?
Tak, zgodnie z art. 107 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej ustala rada gminy w uchwale o scaleniu i podziale nieruchomości. Maksymalna stawka wynosi 50%, ale rada może ustalić dowolną niższą wartość lub różne stawki dla różnych obszarów.
Jak obliczyć wzrost wartości nieruchomości przy scaleniu?
Wzrost wartości oblicza się jako różnicę między wartością nieruchomości po scaleniu i podziale a wartością nieruchomości dotychczas posiadanych. Przy ustalaniu wartości dotychczas posiadanych nieruchomości nie uwzględnia się wartości urządzeń, drzew i krzewów, za które zostało wypłacone odszkodowanie w ramach procesu scalenia.
Czy urządzenia i drzewa za które wypłacono odszkodowanie wliczają się do wartości?
Nie, zgodnie z art. 107 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami przy ustalaniu wartości dotychczas posiadanych nieruchomości nie uwzględnia się wartości urządzeń, drzew i krzewów, o których mowa w art. 106 ust. 1, jeżeli zostało za nie wypłacone odszkodowanie. Ma to zapobiec podwójnemu liczeniu tej samej wartości.