Kalkulator oblicza miesięczną kwotę emerytury zgodnie z Art. 26 ustawy emerytalnej (Dz.U. 2023 poz. 1251). Wprowadź podstawę obliczenia (kwotę składek z kapitałem początkowym) oraz średnie dalsze trwanie życia z tablic GUS. Formuła: emerytura = podstawa obliczenia / średnie trwanie życia (miesiące).
Podstawa prawna
- art. 26 ustawa emerytalna (Dz.U. 2023 poz. 1251) ↗
Obowiązuje od: 26. 8. 2023
- art. 183 ustawa emerytalna (Dz.U. 2023 poz. 1251) ↗
Korzystniejsze tablice dla osób, które osiągnęły wiek 60/65 lat
Obowiązuje od: 26. 8. 2023
Kwota emerytury — Art. 26 ustawy emerytalnej
Kwota emerytury w systemie emerytalnym w Polsce obliczana jest na podstawie Art. 26 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. 2023 poz. 1251). Jest to kluczowy przepis determinujący wysokość świadczeń dla osób urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., które nie pobrały wcześniej emerytury z II filaru.
Formuła obliczania kwoty emerytury
Zgodnie z Art. 26 ust. 1 ustawy emerytalnej, emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia (ustalonej zgodnie z Art. 25) przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego. Jest to zasada kapitałowa — im wyższa podstawa i im wcześniej przejście na emeryturę, tym wyższe miesięczne świadczenie.
Tablice trwania życia GUS
Średnie dalsze trwanie życia jest ustalane na podstawie tablic trwania życia, opracowywanych corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego i ogłaszanych w Monitorze Polskim do dnia 31 marca. Zgodnie z Art. 26 ust. 3, wartość ta jest wspólna dla mężczyzn i kobiet i wyrażana w miesiącach. Dla roku 2026 typowe wartości wynoszą około 276 miesięcy dla osób w wieku 60 lat i około 210 miesięcy dla osób w wieku 65 lat.
Korzystniejsze tablice — Art. 26 ust. 6
Ustawa przewiduje szczególną ochronę ubezpieczonych. Art. 26 ust. 6 daje prawo do zastosowania tablic obowiązujących w dniu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn), jeśli jest to korzystniejsze. Jest to szczególnie istotne dla osób przechodzących na emeryturę wcześniej lub później niż w wieku powszechnym.
Podstawa obliczenia emerytury
Podstawa obliczenia, zgodnie z Art. 25 ustawy emerytalnej, obejmuje: składki na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowane na koncie ubezpieczonego (z uwzględnieniem kwartalnej waloryzacji), zwaloryzowany kapitał początkowy dla osób urodzonych po 1948 r., oraz środki z subkonta (wprowadzone reformą z 2013 r.). Podstawa wymiaru emerytury (Art. 15) wpływa na składnik solidarnościowy, a nie kapitałowy.
Relacja do innych kalkulatorów
Kalkulator kwoty emerytury jest powiązany z kalkulatorem podstawy wymiaru (Art. 15), który oblicza składnik solidarnościowy emerytury dla osób z kapitałem początkowym. Dla osób z pełnym kapitałem accumulation-based (urodzeni po 1968 r.), podstawa obliczenia to suma zwaloryzowanych składek i subkonta. Warto zacząć od wyliczenia podstawy wymiaru w kalkulatorze Art. 15, a następnie użyć jej jako danych wejściowych tutaj.
Często zadawane pytania — kwota emerytury Art. 26
Jak obliczyć kwotę emerytury z Art. 26 ustawy emerytalnej?
Zgodnie z Art. 26 ust. 1 ustawy emerytalnej, emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę. Wzór: emerytura = podstawa obliczenia / średnie trwanie życia (w miesiącach).
Skąd wziąć wartość średniego dalszego trwania życia?
Tablice trwania życia ogłaszane są corocznie do 31 marca przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Monitorze Polskim. Wartości zależą od wieku przejścia na emeryturę. Typowe wartości dla 2026 r.: kobieta 60 lat ≈ 276 miesięcy, mężczyzna 65 lat ≈ 210 miesięcy.
Czym jest podstawa obliczenia emerytury?
Podstawa obliczenia emerytury, zgodnie z Art. 25 ustawy emerytalnej, obejmuje: kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne z uwzględnieniem ich waloryzacji, zwaloryzowany kapitał początkowy (dla osób urodzonych po 1948 r.) oraz kwoty środków z subkonta. Można ją obliczyć w kalkulatorze podstawy wymiaru Art. 15.
Czy mogę użyć korzystniejszych tablic GUS?
Tak. Zgodnie z Art. 26 ust. 6 ustawy emerytalnej, jeśli jest to korzystniejsze dla ubezpieczonego, do ustalenia wysokości emerytury stosuje się tablice trwania życia obowiązujące w dniu, w którym ubezpieczony osiągnął wiek emerytalny (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn). Może to być istotne przy wcześniejszym przejściu na emeryturę.
Czy tablice GUS są takie same dla kobiet i mężczyzn?
Tak. Zgodnie z Art. 26 ust. 3 ustawy emerytalnej, średnie dalsze trwanie życia ustala się wspólnie dla mężczyzn i kobiet oraz wyraża w miesiącach. Oznacza to, że przy obliczaniu emerytury zarówno kobieta, jak i mężczyzna w tym samym wieku używają tej samej wartości z tablic.
Jak często aktualizowane są tablice trwania życia?
Prezes GUS ogłasza nowe tablice corocznie w terminie do dnia 31 marca. Tablice obowiązują dla wniosków zgłoszonych od dnia 1 kwietnia do dnia 31 marca następnego roku kalendarzowego. Dla roku 2026 obowiązują tablice z marca 2025.