Oblicz odprawę pośmiertną przysługującą rodzinie pracownika, który zmarł w czasie trwania stosunku pracy. Zgodnie z art. 93 Kodeksu pracy odprawa wynosi od 1 do 6 miesięcy wynagrodzenia w zależności od stażu pracy. Przy jednym uprawnionym kwota wynosi 50%.
Právní základ
- art. 93 Kodeks pracy (Dz.U. 2023 poz. 1465) ↗
Účinné od: 1. 1. 2023
Odprawa pośmiertna — zasady i obliczenie
Odprawa pośmiertna to świadczenie pieniężne, które pracodawca obowiązany jest wypłacić rodzinie pracownika w razie jego śmierci podczas trwania stosunku pracy lub pobierania zasiłku z tytułu niezdolności do pracy. Jest to wyraz ochrony socjalnej osób pozostałych po pracowniku.
Wysokość odprawy zależna od stażu
Art. 93 § 2 KP uzależnia wysokość odprawy pośmiertnej od stażu pracy u danego pracodawcy:
- Staż poniżej 10 lat: 1-miesięczne wynagrodzenie
- Staż od 10 do 15 lat: 3-miesięczne wynagrodzenie
- Staż co najmniej 15 lat: 6-miesięczne wynagrodzenie
Szczególna zasada przy jednym uprawnionym
Jeśli do odprawy uprawniony jest tylko jeden członek rodziny, kwota odprawy wynosi połowę należnej wartości (art. 93 § 5 KP). Przy dwóch lub więcej uprawnionych przysługuje pełna kwota, dzielona równo między wszystkich uprawnionych.
Pomniejszenie o ubezpieczenie na życie
Jeśli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie na rzecz jego rodziny i ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie, odprawa pośmiertna ulega pomniejszeniu o kwotę wypłaconego odszkodowania (art. 93 § 7 KP). Celem tej regulacji jest uniknięcie podwójnej kompensaty tej samej szkody.
Krąg uprawnionych
Do odprawy pośmiertnej uprawnieni są: małżonek pracownika, a także dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione, dzieci przyjęte na wychowanie, wnuki i rodzeństwo — o ile pracownik utrzymywał te osoby lub był do tego zobowiązany. Inne osoby bliskie nie są uprawnione do odprawy pośmiertnej z Kodeksu pracy.
Często zadawane pytania — odprawa pośmiertna
Kto ma prawo do odprawy pośmiertnej?
Prawo do odprawy pośmiertnej mają: małżonek pracownika, inni członkowie rodziny, których utrzymywał lub był zobowiązany utrzymywać pracownik (art. 93 § 4 KP). Do kręgu uprawnionych wlicza się dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione, wnuki i rodzeństwo spełniające warunki. Odprawa przysługuje łącznie — dzielona równo między uprawnionych.
Ile wynosi odprawa pośmiertna przy długim stażu pracy?
Przy stażu pracy co najmniej 15 lat odprawa pośmiertna wynosi 6-miesięczne wynagrodzenie (art. 93 § 2 pkt 3 KP). Jest to maksymalna kwota. Przy stażu 10–15 lat przysługuje 3 miesiące, a poniżej 10 lat — 1 miesiąc wynagrodzenia.
Czy ubezpieczenie na życie pomniejsza odprawę pośmiertną?
Tak, jeśli pracodawca ubezpieczył pracownika na życie, a ubezpieczyciel wypłacił rodzinie pracownika odszkodowanie z tego tytułu, odprawa pośmiertna ulega pomniejszeniu o kwotę wypłaconego odszkodowania (art. 93 § 7 KP). Jeśli odszkodowanie jest równe lub wyższe od odprawy, odprawa nie przysługuje.
Jak dzielona jest odprawa pośmiertna między uprawnionymi?
Odprawa pośmiertna jest podzielna równomiernie między wszystkich uprawnionych. Jeśli jednak uprawniony jest tylko jeden członek rodziny, kwota odprawy wynosi połowę kwoty przysługującej dla danego stażu (art. 93 § 5 KP). Przy dwóch lub więcej uprawnionych suma odprawy jest pełna, a następnie dzielona równo.
Czy odprawa pośmiertna jest opodatkowana?
Nie — odprawa pośmiertna jest zwolniona z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT. Świadczenie jest wolne od podatku w całości, niezależnie od kwoty. Jest natomiast uwzględniane przy obliczaniu podstawy wymiaru składek ZUS osoby uprawnionej (jeśli ta pracuje).