Kalkulator wyznacza widełki grzywny za wykroczenie na podstawie art. 24 i 38 Kodeksu wykroczeń (Dz.U. 2023 poz. 2119). Grzywna standardowa: od 20 do 5 000 zł; drogowe: do 30 000 zł; przy recydywie minimum podwaja się.
Podstawa prawna
- art. 24 Kodeks wykroczeń (Dz.U. 2023 poz. 2119) ↗
Obowiązuje od: 1. 1. 2023
- art. 38 Kodeks wykroczeń (Dz.U. 2023 poz. 2119) ↗
Obowiązuje od: 1. 1. 2023
Grzywna za wykroczenie — widełki i recydywa
Grzywna jest jedną z podstawowych kar przewidzianych w Kodeksie wykroczeń za wykroczenia karno-administracyjne. Wymierzana jest w drodze wyroku sądu rejonowego w postępowaniu w sprawach o wykroczenia lub — bez udziału sądu — w postaci mandatu karnego. Grzywnę wymierzaną przez sąd cechują określone ustawą widełki, w ramach których sędzia dyskrecjonalnie dobiera karę odpowiednią do okoliczności.
Widełki grzywny — zasady ogólne
Podstawowe widełki grzywny za wykroczenie wynoszą od 20 zł do 5 000 zł (art. 24 §1 KW). Wyjątkiem są wykroczenia drogowe, dla których górna granica wynosi 30 000 zł. Przepisy szczególne (np. Kodeks drogowy, ustawa o ruchu drogowym) mogą przewidywać wyższe limity dla konkretnych wykroczeń.
Recydywa wykroczeniowa
Jeżeli sprawca w ciągu 2 lat od ostatniego skazania za wykroczenie tego samego rodzaju ponownie popełni analogiczne wykroczenie, sąd stosuje art. 38 KW — wymierza karę co najmniej podwójnej dolnej granicy ustawowego zagrożenia. Minimalna grzywna przy recydywie wynosi co najmniej 40 zł.
Kryteria wymiaru grzywny
Wymierzając grzywnę, sąd bierze pod uwagę: dochody sprawcy, stosunki majątkowe i rodzinne, warunki osobiste. Celem grzywny jest wywołanie realnej dolegliwości finansowej, ale bez pozbawienia sprawcy środków utrzymania. Sąd powinien uwzględniać zarówno charakter czynu, jak i sytuację ekonomiczną sprawcy.
Zamiana grzywny na pracę społecznie użyteczną lub areszt
Jeśli grzywna jest nieściągalna, sąd może ją zamienić na pracę społecznie użyteczną (1 dzień pracy = dzienna stawka dzienna grzywny) lub — gdy sprawca nie wyraża zgody na pracę — na areszt zastępczy (art. 25 §2 KW). Maksymalny areszt zastępczy wynosi 30 dni (osobny kalkulator).
Często zadawane pytania — grzywna za wykroczenie
Ile wynosi minimalna grzywna za wykroczenie?
Minimalna grzywna za wykroczenie wynosi 20 zł (art. 24 §1 KW). Przy recydywie (art. 38 KW) minimalna grzywna wynosi podwojoną wartość dolnej granicy ustawowego zagrożenia, ale nie mniej niż 40 zł.
Jaka jest maksymalna grzywna za wykroczenie drogowe?
Za wykroczenia drogowe (naruszenia przepisów ruchu drogowego) maksymalna grzywna wynosi 30 000 zł. Jest to wyjątek od ogólnej zasady, gdzie maksymalna grzywna wynosi 5 000 zł (art. 24 §1 KW).
Czym jest recydywa w prawie wykroczeń?
Recydywa wykroczeniowa (art. 38 KW) zachodzi, gdy sprawca w ciągu 2 lat od ostatniego prawomocnego skazania za wykroczenie tego samego rodzaju popełnia nowe wykroczenie. W takim przypadku sąd wymierza karę surowszą — co najmniej podwójną dolną granicę ustawowego zagrożenia.
Jak dochody sprawcy wpływają na wysokość grzywny?
Przy wymierzaniu grzywny sąd bierze pod uwagę dochody sprawcy, jego warunki osobiste i rodzinne oraz stosunki majątkowe (art. 24 §3 KW). Grzywna ma być dla sprawcy realną dolegliwością finansową, ale nie może go pozbawić środków do życia.
Czy grzywna za wykroczenie trafia na rachunk organu?
Grzywna orzeczona przez sąd w postępowaniu w sprawach o wykroczenia wpływa na rachunek dochodów budżetu państwa. W postępowaniu mandatowym kwota mandatu trafia na konto organu nakładającego mandat (policja, inspekcja) lub budżetu gminy.