Oblicz faktyczny wymiar kary pozbawienia wolności z uwzględnieniem bezwzględnych granic ustawowych (art. 37 KK) oraz nadzwyczajnego obostrzenia w razie recydywy (art. 64 KK). Zgodnie z Kodeksem karnym (Dz.U. 2024 poz. 17) PW trwa od 1 miesiąca do 30 lat.
Podstawa prawna
- art. 37 Kodeks karny (Dz.U. 2024 poz. 17) ↗
Obowiązuje od: 1. 7. 2024
- art. 64 Kodeks karny (Dz.U. 2024 poz. 17) ↗
Obowiązuje od: 1. 7. 2024
Kara pozbawienia wolności — granice i obostrzenie
Kara pozbawienia wolności (PW) jest najsurowszą karą w polskim systemie karnym. Zastąpiła dawną karę ciężkiego więzienia, oferując sądowi elastyczność w wymiarze od jednego miesiąca do trzech dekad izolacji.
Granice bezwzględne — art. 37 KK
Art. 37 KK ustanawia dwie bezwzględne granice kary PW:
- Minimum: 1 miesiąc pozbawienia wolności — sąd nie może wymierzyć kary krótszej, nawet za przestępstwo o niskiej społecznej szkodliwości.
- Maksimum: 30 lat pozbawienia wolności — absolutna górna granica systemu karnego, stosowana przy najpoważniejszych zbrodniach.
Nadzwyczajne obostrzenie — art. 64 KK
Przy powrocie do przestępstwa sąd może nadzwyczajnie zaostrzyć karę:
- Recydywa zwykła (art. 64 §1): dolna granica podwyższona o połowę, górna granica może być podwojona (max 30 lat).
- Recydywa specjalna (art. 64 §2): dolna granica podwajana, górna granica potrajana (max 30 lat). Wymaga odbycia co najmniej 2 lat kary za wcześniejsze przestępstwo podobne.
Przykłady wymiaru
- Podstawowe: 1–5 lat → bez zmian
- Recydywa zwykła: 1–5 lat → 18 miesięcy–10 lat
- Recydywa specjalna: 1–5 lat → 24 miesiące–15 lat
- Maksimum bezwzględne: 30 lat (nigdy nieprzekraczalne)
Często zadawane pytania — kara pozbawienia wolności
Ile wynosi minimalna kara pozbawienia wolności?
Minimalna kara pozbawienia wolności wynosi 1 miesiąc (art. 37 §1 KK). Jest to bezwzględne minimum ustawowe, poniżej którego sąd nie może zejść.
Jaki jest maksymalny wymiar kary PW?
Maksymalna kara pozbawienia wolności to 30 lat — jest to absolutna granica w polskim systemie karnym (art. 37 §2 KK). Kara 30 lat jest orzekana za najpoważniejsze przestępstwa.
Jak recydywa wpływa na wymiar kary pozbawienia wolności?
Przy recydywie zwykłej (art. 64 §1) dolna granica jest podwyższana o połowę, a górna może zostać podwojona (max 30 lat). Przy recydywie specjalnej (art. 64 §2) dolna granica jest podwajana, a górna potraja (max 30 lat).
Kiedy sąd może orzec karę do 30 lat pozbawienia wolności?
Kara 30 lat PW jest możliwa w trzech przypadkach: przy zbrodni zabójstwa w ramach czynnego żalu (§3), przy recydywie specjalnej z mnożeniem górnej granicy ×3, lub przy zbiegu轻重 wielu przestępstw.
Czym różni się recydywa zwykła od specjalnej?
Recydywa zwykła (art. 64 §1) zachodzi gdy sprawca popełnia przestępstwo podobne do tego, za które był już skazany prawomocnie. Recydywa specjalna (art. 64 §2) zachodzi przy wielokrotnym powrocie do przestępstwa podobnego — wymaga wcześniejszego odbycia co najmniej 2 lat kary.