Oblicz składkę zdrowotną dla przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 79a ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej (Dz.U. 2025 poz. 812) stawka wynosi 9% podstawy wymiaru. Podstawa zależy od formy opodatkowania.
Podstawa prawna
Składka zdrowotna przedsiębiorcy — jak obliczyć podstawę wymiaru?
Osoby prowadzące działalność gospodarczą podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu na zasadach określonych w art. 79a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 812). Wysokość składki zdrowotnej zależy od formy opodatkowania prowadzonej działalności — każda z trzech dostępnych form (skala podatkowa, podatek liniowy, ryczałt) ma własne zasady obliczania podstawy wymiaru.
Skala podatkowa (12%/32%)
Przy opodatkowaniu według skali podatkowej podstawa wymiaru składki zdrowotnej wynosi 50% dochodu z działalności gospodarczej (art. 79a ust. 2 uSWiadczenia). Dochód = przychód − koszty uzyskania. Podstawa nie może przekroczyć rocznego limitu, którym jest 12-krotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (w 2026 r.: 12 × 8 621,74 zł = 103 460,88 zł).
Podatek liniowy 19%
Przy opodatkowaniu podatkiem liniowym podstawa wymiaru składki zdrowotnej wynosi 100% dochodu z działalności gospodarczej (art. 79a ust. 3 uSWiadczenia), z limitem rocznym identycznym jak dla skali podatkowej. Oznacza to wyższą składkę zdrowotną niż przy skali podatkowej przy tym samym dochodzie.
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
Przy ryczałcie podstawa wymiaru składki zdrowotnej obliczana jest od przychodu (nie dochodu), z zastosowaniem współczynników procentowych zależnych od wysokości rocznego przychodu (art. 79b uSWiadczenia): do 60 000 zł — 60% przychodu, od 60 001 do 300 000 zł —100% przychodu, powyżej 300 000 zł — 180% przychodu. Składka zdrowotna przy ryczałcie może być wyższa od pozornego dochodu.
Stawka i termin płatności
Składka zdrowotna wynosi zawsze 9% podstawy wymiaru, niezależnie od formy opodatkowania. Przedsiębiorcy opłacają składkę comiesięcznie — termin płatności to 20. dnia następnego miesiąca. Składka jest stale podlegała zmianom — od 2022 roku jest zaliczkowa, a ostateczna wysokość wyliczana jest w rocznym zeznaniu podatkowym.
Często zadawane pytania — składka zdrowotna przedsiębiorcy
Jak obliczyć składkę zdrowotną dla przedsiębiorcy?
Składka zdrowotna dla osób prowadzących działalność gospodarczą wynosi 9% podstawy wymiaru (art. 79a ust. 1 uSWiadczenia). Podstawa wymiaru zależy od formy opodatkowania: dla skali podatkowej to 50% dochodu, dla podatku liniowego 100% dochodu, dla ryczałtu — procent przychodu (60%, 100% lub 180% w zależności od wysokości przychodu, art. 79b).
Czym różni się podstawa wymiaru dla skali podatkowej i podatku liniowego?
Dla skali podatkowej (12%/32%) podstawa wymiaru składki zdrowotnej wynosi 50% dochodu z działalności gospodarczej, nie więcej niż roczny limit 12 × przeciętne wynagrodzenie. Dla podatku liniowego (19%) podstawa to 100% dochodu, również z limitem rocznym. Oznacza to, że przy tym samym dochodzie przedsiębiorca na skali podatkowej płaci niższą składkę zdrowotną niż na liniowym.
Jak obliczyć podstawę wymiaru składki zdrowotnej na ryczałcie?
Przy opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podstawa wymiaru składki zdrowotnej zależy od wysokości rocznego przychodu (art. 79b uSWiadczenia). Przy przychodzie do 60 000 zł rocznie: podstawa = 60% przychodu. Od 60 001 do 300 000 zł: podstawa = 100% przychodu. Powyżej 300 000 zł: podstawa = 180% przychodu. Od tak obliczonej podstawy nalicza się 9% składki zdrowotnej.
Czy przedsiębiorca na ryczałcie płaci składkę zdrowotną od kosztów?
Nie. Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych podstawa wymiaru składki zdrowotnej obliczana jest wyłącznie od przychodu (nie od dochodu), bez pomniejszania o koszty. Wysokość kosztów uzyskania przychodu nie ma wpływu na podstawę składki zdrowotnej przy ryczałcie — stąd podstawa może być wyższa niż faktyczny dochód.
Czy składka zdrowotna dla przedsiębiorcy podlega limitowi?
Tak. Dla skali podatkowej i podatku liniowego obowiązuje roczny limit podstawy wymiaru składki, wynoszący 12-krotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. W 2026 roku roczny limit wynosi ok. 103 460,88 zł (12 × 8 621,74 zł). Limit nie ma zastosowania do ryczałtu, gdzie podstawa obliczana jest bezpośrednio od przychodu.