art. 88–89 uEmerytur

Oblicz nową wysokość świadczenia po waloryzacji rocznej. Zgodnie z art. 88–89 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U. 2024 poz. 497) wskaźnik = MAX(wskaźnik cen, 20% × realny wzrost wynagrodzenia).

Ostatnia aktualizacja: 5. 5. 2026 · Ważne dla: 2026 · Wersja: 1.0.0

Podstawa prawna

Waloryzacja emerytur i rent — jak działa?

Waloryzacja emerytur i rent to coroczny mechanizm ochrony siły nabywczej świadczeń emerytalnych przed inflacją. Zasady waloryzacji reguluje art. 88–89 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczenia Społecznego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 497). Waloryzacja dokonywana jest z mocą wsteczną od dnia 1 marca każdego roku, co oznacza, że różnica za okres styczeń–luty jest wyrównywana w późniejszych wypłatach.

Wskaźnik waloryzacji

Wskaźnik waloryzacji obliczany jest jako MAX(wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla emerytów i rencistów, 20% × realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia) (art. 89 ust. 1 uEmerytur). Zasada ta zapewnia, że waloryzacja nie może być niższa niż 20% realnego wzrostu wynagrodzenia, nawet jeśli inflacja dla emerytów jest niska lub ujemna.

Wartości na 2026 rok

W 2026 roku wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów wynosi 5,8%. Realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia w 2025 roku oszacowano na ok. 3%, co daje minimalny wskaźnik 20% × 3% = 0,6%. Jako wyższy stosuje się wskaźnik cen = 5,8%. Emerytura w wysokości 2800 zł wzrasta więc do 2962,40 zł.

Kto ustala wskaźniki

Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów ogłaszany jest przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do dnia 31 stycznia każdego roku. Realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia obliczany jest na podstawie danych GUS dotyczących przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym.

Dla kogo waloryzacja

Waloryzacja obejmuje wszystkie świadczenia długoterminowe z systemu emerytalnego: emerytury (w tym emerytury pomostowe, częściowe), renty z tytułu całkowitej i częściowej niezdolności do pracy, renty rodzinne oraz dodatki do rent (dodatek dla sierot zupełnych, dodatek kombatancki). Nie podlegają waloryzacji jednorazowe wyrównania oraz niektóre świadczenia przejściowe.

Często zadawane pytania — waloryzacja emerytur i rent

Kiedy dokonywana jest waloryzacja emerytur i rent?

Waloryzacja emerytur i rent dokonywana jest corocznie od dnia 1 marca każdego roku (art. 88 ust. 1 uEmerytur). Waloryzacja polega na podwyższeniu kwoty świadczenia w oparciu o wskaźnik waloryzacji obliczony na podstawie art. 89 ust. 1. Waloryzacja nie jest przeprowadzana, jeśli wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w poprzednim roku wyniósł 0% lub był ujemny.

Jak obliczyć wskaźnik waloryzacji emerytur i rent?

Wskaźnik waloryzacji oblicza się jako MAX(wskaźnik_cen, 20% × realny_wzrost_wynagrodzenia) (art. 89 ust. 1 uEmerytur). Jeśli wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw emerytów i rencistów jest wyższy niż 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia, stosuje się wskaźnik cen. W przeciwnym razie stosuje się 20% realnego wzrostu. Nowa kwota = stara kwota × (1 + wskaźnik).

Czym jest realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia?

Realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia to procentowa zmiana przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim roku kalendarzowym, skorygowana o wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych. Jest ogłaszany przez GUS i stanowi podstawę do obliczenia minimalnego wskaźnika waloryzacji (20% × realny wzrost).

Czy waloryzacja obejmuje wszystkie rodzaje świadczeń?

Tak. Waloryzacja roczna obejmuje wszystkie świadczenia długoterminowe z systemu emerytalnego: emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty rodzinne oraz dodatki i świadczenia pieniężne. Waloryzacja nie obejmuje natomiast jednorazowych wyrównań, dodatków kompensacyjnych i niektórych świadczeń o charakterze przejściowym.

Ile wynosi wskaźnik waloryzacji w 2026 roku?

Wskaźnik waloryzacji od 1 marca 2026 roku wynosi 5,8% (przy wskaźniku cen dla emerytów i rencistów = 5,8% i realnym wzroście wynagrodzenia = ok. 3%). Minimalny wskaźnik (20% × 3%) = 0,6%, więc stosuje się wyższy wskaźnik cen = 5,8%. Oznacza to, że emerytura w wysokości 2800 zł wzrasta do 2962,40 zł, czyli o 162,40 zł miesięcznie.

Powiązane kalkulatory

Kalkulator waloryzacji emerytur i rent 2026 | RuleCalc | RuleCalc