Oblicz ile lat pozostało z 15-letniego okresu obowiązku zakupu energii OZE. Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. 2024 poz. 361) prawo do pokrycia ujemnego salda lub obowiązek zakupu przysługuje przez maksymalnie 15 lat od pierwszego wytworzenia energii elektrycznej w instalacji OZE.
Podstawa prawna
- art. 77 ust. 1 ustawa o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. 2024 poz. 361) ↗
Obowiązuje od: 12. 4. 2024
- art. 77 ustawa o odnawialnych źródłach energii (Dz.U. 2024 poz. 361) ↗
Obowiązuje od: 12. 4. 2024
15-letni okres obowiązku zakupu OZE — co musisz wiedzieć?
Jednym z kluczowych elementów systemu wsparcia dla energii ze źródeł odnawialnych jest gwarancja długoterminowego odbioru energii elektrycznej. Zgodnie z art. 77 ustawy o OZE, wytwórcy energii z instalacji OZE mają prawo do pokrycia ujemnego salda lub obowiązku zakupu energii przez okres 15 lat od dnia pierwszego wytworzenia. Jest to fundamentalna ochrona inwestycji, która znacząco zmniejsza ryzyko związane z budową i eksploatacją instalacji odnawialnych.
Jak działa obowiązek zakupu energii OZE?
Obowiązek zakupu energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych ciąży na sprzedawcy zobowiązanym, którym jest przedsiębiorstwo energetyczne prowadzące obrót energią elektryczną. Sprzedawca zobowiązany ma obowiązek kupować energię wytworzoną w instalacji OZE po cenie wynikającej z aukcji lub ceny gwarantowanej. W przypadku pokrycia ujemnego salda, sprzedawca zobowiązany refunduje wytwórcy różnicę między kosztami a przychodami z tytułu sprzedaży energii na rynku konkurencyjnym.
Rozpoczęcie 15-letniego okresu — data pierwszego wytworzenia
Data pierwszego wytworzenia energii elektrycznej jest kluczowa dla określenia początku 15-letniego okresu. Jest to dzień, w którym instalacja OZE po raz pierwszy wytworzyła energię elektryczną i wprowadziła ją do sieci elektroenergetycznej. Data ta jest potwierdzana przez operatora systemu i stanowi podstawę do naliczenia okresu obowiązku zakupu. Wszelkie zmiany w instalacji (rozbudowa, wymiana urządzeń) nie resetują tego okresu, o ile instalacja nie zostanie trwale wyłączona.
Zakończenie 15-letniego okresu — co dalej?
Po upływie 15 lat wytwórca traci prawo do obowiązku zakupu i pokrycia ujemnego salda. Może jednak nadal sprzedawać energię na ryku konkurencyjnym, negocjować indywidualne umowy lub brać udział w kolejnych aukcjach OZE. Warto odpowiednio wcześniej zaplanować strategię działania po zakończeniu okresu wsparcia, uwzględniając aktualne ceny energii na rynku hurtowym i możliwości zawarcia długoterminowych kontraktów PPA.
Praktyczne znaczenie dla inwestorów
- Kalkulator pozwala sprawdzić ile lat pozostało z okresu wsparcia dla danej instalacji
- Ułatwia planowanie finansowe i ocenę zwrotu z inwestycji
- Pomaga w negocjacjach z bankami i instytucjami finansowymi
- Pozwala oszacować przewidywane przychody z tytułu sprzedaży energii
Często zadawane pytania — okres 15 lat OZE
Kiedy zaczyna się 15-letni okres obowiązku zakupu?
Zgodnie z art. 77 ust. 1 ustawy o OZE (Dz.U. 2024 poz. 361), 15-letni okres obowiązku zakupu energii elektrycznej lub pokrycia ujemnego salda liczony jest od dnia pierwszego wytworzenia energii elektrycznej w instalacji OZE. Oznacza to, że kluczowa jest data uruchomienia instalacji, a nie data podpisania umowy czy wygrania aukcji. Data ta jest dokumentowana w świadectwie pochodzenia energii z OZE.
Czy okres 15 lat dotyczy wszystkich instalacji OZE?
Tak, 15-letni okres obowiązku zakupu przysługuje wytwórcom energii z instalacji OZE, którzy uzyskali świadectwo pochodzenia lub wygraли aukcję OZE. Okres ten jest gwarantowany przez prawo i nie może zostać skrócony przez jednostkę organizacyjną. Wyjątkiem są sytuacje, gdy instalacja została trwale wyłączona z eksploatacji lub wytwórca zrzekł się prawa do obowiązku zakupu.
Czy można przedłużyć okres 15 lat?
Sam 15-letni okres nie podlega przedłużeniu — jest to stały okres ustalony przez ustawodawcę w art. 77 ustawy o OZE. Jednak wytwórca może starać się o nowy kontrakt poprzez udział w kolejnej aukcji OZE po zakończeniu poprzedniego okresu. W takim przypadku musi ponownie konkurować na zasadach ogólnych. Niektóre instalacje mogą również korzystać z przedłużenia w przypadku modernizacji lub rozbudowy.
Co się stanie po upływie 15 lat?
Po upływie 15-letniego okresu obowiązku zakupu sprzedawca zobowiązany nie ma już obowiązku zakupu energii po cenie gwarantowanej lub wynikającej z aukcji. Wytwórca może w dalszym ciągu sprzedawać energię na rynku konkurencyjnym, negocjować indywidualne umowy z dystrybutorami lub korzystać z innych mechanizmów wsparcia. Warto wcześniej zaplanować strategię sprzedaży energii po zakończeniu okresu wsparcia.
Czy aukcja w 2030 r. jeszcze kwalifikuje się do 15-letniego okresu?
Tak, aukcja przeprowadzona w 2030 roku może jeszcze kwalifikować się do 15-letniego okresu obowiązku zakupu, pod warunkiem że pierwsze wytworzenie energii nastąpiło przed końcem 2030 roku. W praktyce oznacza to, że wytwórca, który wygra aukcję w 2030 roku i uruchomi instalację w tym samym roku, będzie korzystał z obowiązku zakupu do 2045 roku. Kluczowa jest data pierwszego wytworzenia, nie data aukcji.