Oblicz datę wygaśnięcia hipoteki. Ustawa o KWiH przewiduje dwa terminy: zgodnie z art. 95 — 10 lat od wykreślenia hipoteki bez podstawy prawnej, zgodnie z art. 99¹ (Dz.U. 2025 poz. 341) — 10 lat od wpisu gdy wierzytelność nie powstała. W obu przypadkach właściciel może żądać wykreślenia hipoteki z KW.
Podstawa prawna
- art. 95 ustawa o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. 2025 poz. 341) ↗
Obowiązuje od: 20. 1. 2011
- art. 99¹ ustawa o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. 2025 poz. 341) ↗
Obowiązuje od: 20. 1. 2011
Termin wygaśnięcia hipoteki — art. 95 i art. 99¹ uKWiH
Hipoteka wpisana do księgi wieczystej trwa co do zasady tak długo, jak długo istnieje zabezpieczona wierzytelność. Jednakże ustawa o KWiH przewiduje dwa szczególne przypadki, w których hipoteka może wygasnąć lub zostać zniesiona po upływie 10 lat, niezależnie od istnienia wierzytelności.
Art. 95 — wykreślenie bez podstawy prawnej
Zgodnie z art. 95 ustawy o KWiH, w razie wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej bez ważnej podstawy prawnej hipoteka wygasa po upływie 10 lat od dnia wykreślenia. Termin ten ma charakter ochronny dla właściciela nieruchomości — po 10 latach nie musi się obawiać, że wierzyciel przywróci hipotekę do KW.
Art. 99¹ — brak powstania wierzytelności hipotecznej
Artykuł 99¹ uKWiH stanowi, że jeżeli od dnia wpisu hipoteki upłynęło 10 lat, a wierzytelność hipoteczna nie powstała, właściciel nieruchomości może żądać zniesienia hipoteki. Dotyczy to sytuacji, gdy hipoteka została wpisana dla zabezpieczenia przyszłych lub warunkowych wierzytelności, które ostatecznie nie zaistniały (np. kredyt bankowy, który nie został uruchomiony, umowa kredytowa unieważniona).
Postępowanie w celu wykreślenia hipoteki
Wykreślenie hipoteki po upływie 10 lat nie następuje automatycznie. Właściciel nieruchomości musi złożyć wniosek do sądu wieczystoksięgowego o wykreślenie wpisu. Do wniosku należy dołączyć: aktualny odpis z KW, dokumenty potwierdzające datę wpisu hipoteki oraz oświadczenie lub inne dowody potwierdzające brak powstania wierzytelności. Sąd zbada wniosek i wyda postanowienie o wykreśleniu hipoteki.
Często zadawane pytania — wygaśnięcie hipoteki
Kiedy wygasa hipoteka wykreślona bez podstawy prawnej?
Zgodnie z art. 95 uKWiH, w razie wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej bez ważnej podstawy prawnej (np. omyłkowe wykreślenie przez sąd) hipoteka wygasa po upływie 10 lat od dnia wykreślenia. Wierzyciel powinien w tym czasie podjąć kroki prawne w celu przywrócenia wpisu.
Co oznacza art. 99¹ — zniesienie hipoteki po 10 latach?
Art. 99¹ uKWiH stanowi, że jeżeli od dnia wpisu hipoteki do KW upłynęło 10 lat, a wierzytelność hipoteczna nie powstała, właściciel nieruchomości może żądać zniesienia hipoteki. Jest to ochrona właściciela przed hipoteką "martwą" — wpisaną dla zabezpieczenia wierzytelności, która faktycznie nie zaistniała (np. kredyt nie został uruchomiony).
Czy hipoteka wygasa automatycznie po 10 latach?
Nie. Art. 95 i 99¹ uKWiH nie powodują automatycznego wykreślenia hipoteki z KW — wykreślenie następuje tylko na wniosek. Właściciel musi złożyć wniosek do sądu wieczystoksięgowego o wykreślenie hipoteki, dołączając dokumenty potwierdzające upływ 10-letniego terminu.
Kto może żądać zniesienia hipoteki po 10 latach?
Na podstawie art. 99¹ uKWiH zniesienia hipoteki może żądać właściciel nieruchomości obciążonej tą hipoteką. Wniosek składa się do sądu wieczystoksięgowego. Do wniosku należy dołączyć odpis z KW i dokumenty potwierdzające datę wpisu oraz brak powstania wierzytelności.
Czy okres 10 lat można zawiesić lub przerwać?
Ustawa o KWiH nie przewiduje wprost zawieszenia lub przerwania biegu 10-letniego terminu z art. 95 i 99¹. W praktyce wierzyciel powinien zabezpieczyć swoje prawa przed upływem terminu przez wpisanie ponownej hipoteki na podstawie nowego dokumentu lub przez wpis ostrzeżenia.