Kalkulator PCC oblicza podatek od czynności cywilnoprawnych dla najczęstszych transakcji: sprzedaż nieruchomości (2%), pożyczka (0,5%), hipoteka (0,1% lub 19 zł) i umowa spółki (0,5%). Podstawa prawna: art. 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2024 poz. 295).
Právní základ
- art. 7 ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2024 poz. 295) ↗
Účinné od: 1. 1. 2024
- art. 6 ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2024 poz. 295) ↗
Účinné od: 1. 1. 2024
Podatek PCC — czym jest i kiedy trzeba zapłacić?
Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) to podatek pośredni pobierany od umów cywilnoprawnych zawieranych w Polsce. Reguluje go ustawa z dnia 9 września 2000 r. (Dz.U. 2024 poz. 295). PCC płaci się najczęściej przy zakupie nieruchomości z rynku wtórnego, zaciąganiu pożyczek prywatnych, ustanawianiu hipotek oraz zakładaniu spółek.
Stawki PCC w 2026 roku
Ustawa określa kilka stawek PCC w zależności od rodzaju czynności (art. 7 ust. 1 uPCC):
- 2% — sprzedaż nieruchomości, prawa do lokalu (art. 7 ust. 1 pkt 1a)
- 1% — sprzedaż innych praw majątkowych (art. 7 ust. 1 pkt 1b)
- 0,5% — umowy pożyczki (art. 7 ust. 1 pkt 4)
- 0,5% — umowy spółki i ich zmiany (art. 7 ust. 1 pkt 9)
- 0,1% — ustanowienie hipoteki (wierzytelność ustalona) (art. 7 ust. 1 pkt 7a)
- 19 zł — hipoteka kaucyjna (wierzytelność nieustalona) (art. 7 ust. 1 pkt 7b)
- 6% — hurtowy zakup mieszkań (od 6. lokalu w budynku) (art. 7a)
Kiedy PCC nie obowiązuje?
PCC nie obowiązuje, gdy czynność podlega VAT (zasada ogólna: VAT albo PCC — nigdy razem). Dotyczy to przede wszystkim zakupu nowego mieszkania od dewelopera. Od 31.08.2023 r. nabywcy pierwszego mieszkania z rynku wtórnego są zwolnieni z PCC na podstawie art. 9 pkt 17 uPCC.
Kiedy i gdzie zapłacić PCC?
Przy zakupie nieruchomości u notariusza PCC pobiera notariusz jako płatnik i odprowadza do urzędu skarbowego. Przy pożyczkach prywatnych podatnik sam składa deklarację PCC-3 i wpłaca podatek w ciągu 14 dni od zawarcia umowy. Formularz PCC-3 można złożyć elektronicznie przez e-Urząd Skarbowy.
Stawka sankcyjna 20%
Przy pożyczkach — jeśli podatnik nie zgłosił pożyczki terminowo i powołuje się na nią przed organem podatkowym lub kontrolnym — stosuje się stawkę sankcyjną 20% (art. 7 ust. 5 uPCC). Sankcja ta jest wyjątkowo dotkliwa finansowo i stanowi skuteczną zachętę do terminowego zgłaszania pożyczek prywatnych.
Często zadawane pytania — podatek PCC
Ile wynosi PCC od zakupu mieszkania?
PCC od zakupu nieruchomości (mieszkania, domu, działki) wynosi 2% wartości rynkowej. Podstawa prawna: art. 7 ust. 1 pkt 1a ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. 2024 poz. 295). Np. przy zakupie mieszkania za 500 000 zł PCC wynosi 10 000 zł. Wyjątek: zakup pierwszego mieszkania jest zwolniony z PCC od 31.08.2023 (art. 9 pkt 17 uPCC).
Czy PCC płaci się od każdej pożyczki?
PCC od pożyczki wynosi 0,5% kwoty (art. 7 ust. 1 pkt 4 uPCC). Jednak pożyczki między osobami z I grupy podatkowej (małżonek, zstępni, wstępni, rodzeństwo) są zwolnione z PCC do określonych kwot (art. 9 pkt 10b uPCC). Pożyczki od banków i instytucji finansowych nie podlegają PCC, gdyż są objęte VAT.
Kto płaci podatek PCC przy sprzedaży nieruchomości?
Podatnikiem PCC jest kupujący — nabywca nieruchomości (art. 4 pkt 1 uPCC). Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą zawarcia umowy sprzedaży. Sprzedający nie płaci PCC (może natomiast podlegać PIT od zysku, jeśli sprzedaje nieruchomość przed upływem 5 lat od nabycia).
Jak obliczyć PCC od hipoteki?
PCC od ustanowienia hipoteki zależy od rodzaju: hipoteka zwykła (wierzytelność ustalona) — 0,1% kwoty wierzytelności; hipoteka kaucyjna (wierzytelność nieustalona) — stała kwota 19 zł. Podstawa: art. 7 ust. 1 pkt 7 uPCC. Przy kredycie hipotecznym 400 000 zł PCC od hipoteki wynosi 400 zł.
Jakie czynności są zwolnione z PCC?
Najważniejsze zwolnienia z PCC to: zakup pierwszego mieszkania (art. 9 pkt 17 uPCC, od 31.08.2023), pożyczki od najbliższej rodziny do 36 120 zł na 5 lat (art. 9 pkt 10b uPCC), czynności objęte VAT (zakup od dewelopera — zasada: VAT albo PCC, nie oba). Sprzedaż nieruchomości przez firmę VAT-owca co do zasady podlega VAT, a nie PCC.