Wynagrodzenie pracownika młodocianego stanowi określony procent przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia i wynosi: 80% (1. rok nauki), 90% (2. rok nauki), 100% (3. rok nauki). Podstawa: art. 197 Kodeksu pracy (Dz.U. 2023 poz. 1465).
Podstawa prawna
- art. 197 Kodeks pracy (Dz.U. 2023 poz. 1465) ↗
Obowiązuje od: 1. 1. 2023
Wynagrodzenie pracownika młodocianego — zasady 2026
Pracownicy młodociani (osoby między 15. a 18. rokiem życia) zatrudniani są najczęściej w celu przygotowania zawodowego. Polskie prawo pracy gwarantuje im specjalne zasady wynagradzania, które uwzględniają etap nauki i stopniowo rosną z każdym rokiem szkolenia.
Zasada stopniowego wzrostu wynagrodzenia
Kodeks pracy przyjął zasadę, że wynagrodzenie młodocianego pracownika rośnie proporcjonalnie do postępu w nauce zawodu. W pierwszym roku nauki pracownik otrzymuje 80% przyjętej podstawy, w drugim roku — 90%, w trzecim roku — 100%. Ta zasada premiuje zdobywanie doświadczenia i motywuje młodocianych do kontynuowania nauki.
Podstawa wynagrodzenia
Podstawą do obliczenia wynagrodzenia jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat z zysku, ogłaszane przez Prezesa GUS. Wynagrodzenie to zmienia się co kwartał, a pracodawca powinien je aktualizować po każdej publikacji GUS. W kalkulatorze stosuje się podejście uproszczone z 176 godzinami miesięcznie jako podstawą do stawki godzinowej.
Przygotowanie zawodowe a praca na zwykłym stanowisku
Przepisy art. 197 KP dotyczą wyłącznie młodocianych zatrudnionych w celu przygotowania zawodowego (nauka zawodu lub przyuczenie do określonej pracy). Młodociany zatrudniony na normalnym stanowisku pracy bez elementu nauki podlega ogólnym przepisom o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.
Ochrona wynagrodzenia i zakaz potrąceń
Wynagrodzenie pracownika młodocianego korzysta z takiej samej ochrony jak wynagrodzenie dorosłego pracownika. Pracodawca nie może dokonywać potrąceń poza wyjątkami określonymi w art. 87 KP (alimenty, zaliczki, kary pieniężne). Wynagrodzenie musi być wypłacane terminowo, w określonym w umowie lub regulaminie terminie.
Często zadawane pytania — wynagrodzenie młodocianego
Ile wynosi wynagrodzenie pracownika młodocianego w 2026 roku?
Wynagrodzenie młodocianego zależy od roku nauki: w 1. roku — nie mniej niż 8% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale; w 2. roku — nie mniej niż 9%; w 3. roku — nie mniej niż 10%. Podstawa: art. 197 KP (Dz.U. 2023 poz. 1465) i Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych.
Co jest podstawą do obliczenia wynagrodzenia młodocianego?
Podstawą jest przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat z zysku, ogłaszane przez GUS za poprzedni kwartał. Wartość ta zmienia się co kwartał, dlatego wynagrodzenie młodocianego jest aktualizowane. W praktyce podejście uproszczone z 176 godzinami daje tę samą wartość miesięczną.
Czy pracownik młodociany ma prawo do minimalnego wynagrodzenia?
Pracownik młodociany zatrudniony w celu przygotowania zawodowego nie podlega ogólnym przepisom o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Jego minimalne wynagrodzenie wyznaczają specjalne przepisy art. 197 KP (procent przeciętnego wynagrodzenia). Natomiast młodociany pracujący na normalnym stanowisku (nie w celu przyuczenia zawodowego) podlega ogólnemu minimalnemu wynagrodzeniu.
Kiedy młodociany jest w 1., 2. czy 3. roku nauki?
Lata nauki liczone są od momentu zawarcia umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego. Rok szkolny nie musi pokrywać się z rokiem pracy — liczy się rok trwania umowy o przygotowanie zawodowe. Jeśli umowa trwa 3 lata, to w każdym roku obowiązuje inny procent wynagrodzenia.
Czy pracodawca może płacić młodocianemu więcej niż wymagane minimum?
Tak. Przepisy art. 197 KP określają tylko minimalne stawki. Pracodawca może ustalić wyższe wynagrodzenie w umowie o pracę lub regulaminie wynagradzania. W praktyce wiele firm płaci młodocianym więcej niż ustawowe minimum, szczególnie w branżach z niedoborem kadr.
Czy od wynagrodzenia młodocianego odprowadza się składki ZUS?
Tak, wynagrodzenie pracownika młodocianego podlega składkom na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne na takich samych zasadach jak wynagrodzenie dorosłego pracownika. Pracodawca odprowadza zarówno składki finansowane przez pracownika (potrącane z pensji), jak i przez pracodawcę.