art. 118 KC

Oblicz datę przedawnienia roszczenia zgodnie z art. 118 Kodeksu cywilnego (Dz.U. 2024 poz. 1061). Ogólny termin przedawnienia wynosi 6 lat, a dla roszczeń okresowych i gospodarczych — 3 lata. Koniec terminu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.

Ostatnia aktualizacja: 16. 4. 2026 · Ważne dla: 2026 · Wersja: 1.0.0

Podstawa prawna

Przedawnienie roszczeń — terminy 6 i 3 lata

Przedawnienie roszczeń majątkowych jest jedną z fundamentalnych instytucji prawa cywilnego. Art. 118 Kodeksu cywilnego, znowelizowany w 2018 roku, skrócił ogólny termin z 10 do 6 lat. Reforma z 2018 r. miała na celu przyspieszenie obrotu prawnego i ograniczenie możliwości dochodzenia bardzo starych roszczeń.

Terminy przedawnienia — zestawienie

  • 6 lat — termin ogólny dla wszystkich roszczeń majątkowych
  • 3 lata — roszczenia o świadczenia okresowe (czynsz, raty, odsetki)
  • 3 lata — roszczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej
  • 2 lata — roszczenia z umowy sprzedaży konsumenckiej
  • 1 rok — roszczenia z umowy o dzieło (art. 646 KC)

Zasada końca roku kalendarzowego

Nowelizacja z 2018 r. wprowadziła istotną zmianę: koniec terminu przedawnienia dla terminów wynoszących co najmniej 2 lata przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego (31 grudnia). Zasada ta automatycznie przesuwa datę przedawnienia na koniec roku, nawet jeśli obliczony termin upływałby wcześniej.

Przykład obliczenia

Roszczenie ogólne wymagalne 16 kwietnia 2020 r. Termin 6 lat upływa 16 kwietnia 2026 r. Zasada końca roku przesuwa datę przedawnienia na 31 grudnia 2026 r. Wierzyciel ma więc aż do końca 2026 r. na dochodzenie roszczenia.

Zmiany przepisów w 2018 roku

Ustawa z 13 kwietnia 2018 r. (Dz.U. 2018 poz. 1104) zmieniła art. 118 KC i skróciła ogólny termin z 10 do 6 lat. Przepisy przejściowe przewidują, że do roszczeń powstałych przed 9 lipca 2018 r. stosuje się stare przepisy, chyba że nowy termin upłynie wcześniej — wtedy stosuje się krótszy nowy termin.

Często zadawane pytania — przedawnienie 6/3 lata

Jaki jest ogólny termin przedawnienia?

Ogólny termin przedawnienia roszczeń majątkowych wynosi 6 lat (art. 118 KC, obowiązuje od 9 lipca 2018 r. — wcześniej wynosił 10 lat). Termin ten dotyczy wszystkich roszczeń, dla których przepisy szczególne nie przewidują innego terminu. Koniec 6-letniego terminu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.

Co to są roszczenia okresowe?

Roszczenia okresowe to roszczenia powtarzające się w regularnych odstępach czasu, takie jak: czynsz najmu, raty kredytu, odsetki, alimenty, renty. Przedawniają się po 3 latach. Każde periodyczne świadczenie przedawnia się osobno — termin biegnie od dnia, w którym dane świadczenie stało się wymagalne.

Kiedy stosuje się 3-letni termin?

3-letni termin przedawnienia dotyczy: (1) roszczeń o świadczenia okresowe (np. czynsz, raty, odsetki), (2) roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przykłady: roszczenia z umów handlowych między przedsiębiorcami, roszczenia wynikające z niespłaconej faktury VAT, odszkodowanie za nienależyte wykonanie umowy przez przedsiębiorcę.

Dlaczego koniec roku jest istotny?

Art. 118 § 2 KC (obowiązuje od 2018 r.) wprowadził zasadę, że koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego. Oznacza to, że jeśli np. 6-letni termin upłynąłby 15 czerwca, to roszczenie faktycznie przedawni się dopiero 31 grudnia tego roku. Wyjątek: dla terminów krótszych niż 2 lata zasada ta nie stosuje się.

Jak przerwać bieg przedawnienia?

Bieg przedawnienia przerywa się przez: (1) każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozstrzygania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju (np. wniesienie pozwu, wniosek o zawezwanie do próby ugodowej), (2) uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której ono przysługuje, (3) wszczęcie mediacji. Po przerwaniu termin biegnie od nowa.

Powiązane kalkulatory